Badanie gruczołów Meiboma (meibografia) – diagnostyka powierzchni oka

Dysfunkcja gruczołów Meiboma (MGD) stanowi jedną z najczęstszych przyczyn zaburzeń powierzchni oka i istotny czynnik rozwoju zespołu suchego oka. Zaburzenie to prowadzi do nieprawidłowej stabilności filmu łzowego, zwiększonego parowania łez oraz przewlekłego stanu zapalnego powiek.

Jednym z kluczowych badań pozwalających ocenić stan gruczołów Meiboma jest meibografia – nieinwazyjne obrazowanie ich struktury i stopnia zachowania.

Czym są gruczoły Meiboma?

Gruczoły Meiboma to wyspecjalizowane gruczoły łojowe zlokalizowane w tarczkach powiek górnych i dolnych. Odpowiadają za produkcję lipidowej warstwy filmu łzowego, której zadaniem jest ochrona przed nadmiernym parowaniem łez oraz zapewnienie prawidłowego nawilżenia powierzchni oka.

Nieprawidłowe funkcjonowanie tych gruczołów prowadzi do:

• destabilizacji filmu łzowego,

• podrażnienia i stanu zapalnego,

• objawów charakterystycznych dla suchego oka.

Na czym polega badanie

Meibografia wykonywana jest w ramach diagnostyki powierzchni oka, najczęściej u pacjentów z podejrzeniem zespołu suchego oka lub dysfunkcji gruczołów Meiboma.

Badanie polega na:

• wykonaniu zdjęć gruczołów Meiboma w świetle podczerwonym,

• ocenie ich liczby, kształtu i stopnia zaniku,

• analizie drożności ujść gruczołów w lampie szczelinowej.

  
  

Wyniki badania pozwalają określić stopień zaawansowania MGD oraz zaplanować dalsze postępowanie diagnostyczne i terapeutyczne.

Skala oceny meibografii (JENVIS)

• Stopień 1: wszystkie gruczoły zachowane

• Stopień 2: zanik gruczołów do 33%

• Stopień 3: zanik gruczołów powyżej 33%

• Stopień 4: zanik gruczołów powyżej 66%

Jakie objawy mogą wskazywać na zaburzenia gruczołów Meiboma?

• pieczenie i kłucie oczu,

• uczucie suchości i „piasku” pod powiekami,

• zmęczenie oczu,

• dyskomfort podczas mrugania,

• przejściowe zamglenie widzenia,

• nadmierne łzawienie.

Jak przygotować się do badania meibografii?

Badanie jest całkowicie nieinwazyjne i nie wymaga szczególnego przygotowania. Zaleca się jednak:

• przyjście bez makijażu i sztucznych rzęs,

• zdjęcie soczewek kontaktowych co najmniej 15 minut przed badaniem,

• zabranie dotychczasowej dokumentacji okulistycznej (jeśli jest dostępna).

Kiedy zaleca się wykonanie meibografii?

Badanie zalecane jest m.in.:

• u pacjentów z objawami zespołu suchego oka,

• przy przewlekłych zapaleniach brzegów powiek,

• w przypadku podejrzenia MGD,

• przed planowanymi zabiegami okulistycznymi,

• jako element pogłębionej diagnostyki powierzchni oka.

Co dalej po meibografii?

Meibografia stanowi element diagnostyczny, który pozwala ocenić przyczynę objawów i zaplanować dalsze postępowanie.U pacjentów z potwierdzoną dysfunkcją gruczołów Meiboma kolejnym krokiem może być pełna diagnostyka zespołu suchego oka, a następnie – w wybranych przypadkach – wdrożenie terapii ukierunkowanej na poprawę funkcji gruczołów.

Powiązane etapy diagnostyczno-terapeutyczne:

• badanie zespołu suchego oka (DED),

• kwalifikacja do terapii powierzchni oka,

• nowoczesne metody leczenia MGD, w tym terapie aparatowe, takie jak Eye-Light (IPL + LLLT).